చంద్రుడు ఇరవై ఏడు నక్షత్రాల గుండా — చాంద్ర గృహాల గుండా — సంచరిస్తాడు; ఒక్కొక్కటి 13°20′. వైదిక ఖగోళశాస్త్రంలో ఇవి రాశుల కంటే ప్రాచీనమైనవి; ప్రతిదానికీ ఒక అధిదేవత, సొంత స్వభావం ఉంటాయి.
ప్రతి నక్షత్రానికి నాలుగు పాదాలు ఉంటాయి. జన్మ సమయంలో చంద్రుడు ఉన్న నక్షత్రం, పాదం వింశోత్తరి దశను నిర్ణయిస్తాయి, పేరుకు సంప్రదాయ మొదటి అక్షరాన్ని — నామాక్షరాన్ని — ఇస్తాయి.
1 అశ్విని
అధిదేవత: అశ్వినీ దేవతలు — త్వరిత సహాయం, స్వస్థత.
- వ్యాప్తి
- మేషం 0°00′ – మేషం 13°20′
- దశాధిపతి
- కేతువు
- నామాక్షరాలు
- Chu · Che · Cho · La (चू · चे · चो · ला)
2 భరణి
అధిదేవత: యముడు — సంయమనం, సహనశక్తి, పునరుద్ధరణ.
- వ్యాప్తి
- మేషం 13°20′ – మేషం 26°40′
- దశాధిపతి
- శుక్రుడు
- నామాక్షరాలు
- Li · Lu · Le · Lo (ली · लू · ले · लो)
3 కృత్తిక
అధిదేవత: అగ్ని — స్పష్టత, పవిత్రత, పదునైన బుద్ధి.
- వ్యాప్తి
- మేషం 26°40′ – వృషభం 10°00′
- దశాధిపతి
- సూర్యుడు
- నామాక్షరాలు
- A · I · U · E (अ · इ · उ · ए)
4 రోహిణి
అధిదేవత: బ్రహ్మ — వృద్ధి, సమృద్ధి, సృజనాత్మక సౌందర్యం.
- వ్యాప్తి
- వృషభం 10°00′ – వృషభం 23°20′
- దశాధిపతి
- చంద్రుడు
- నామాక్షరాలు
- O · Va · Vi · Vu (ओ · वा · वी · वू)
5 మృగశిర
అధిదేవత: సోముడు — సున్నితమైన అన్వేషణ, జిజ్ఞాస.
- వ్యాప్తి
- వృషభం 23°20′ – మిథునం 6°40′
- దశాధిపతి
- కుజుడు
- నామాక్షరాలు
- Ve · Vo · Ka · Ki (वे · वो · का · की)
6 ఆర్ద్ర
అధిదేవత: రుద్రుడు — మబ్బులను తొలగించే తుఫాను, లోతైన భావన.
- వ్యాప్తి
- మిథునం 6°40′ – మిథునం 20°00′
- దశాధిపతి
- రాహువు
- నామాక్షరాలు
- Ku · Gha · Nga · Chha (कू · घ · ङ · छ)
7 పునర్వసు
అధిదేవత: అదితి — తిరిగి రావడం, నవీకరణ, అపారమైన సద్భావన.
- వ్యాప్తి
- మిథునం 20°00′ – కర్కాటకం 3°20′
- దశాధిపతి
- గురువు
- నామాక్షరాలు
- Ke · Ko · Ha · Hi (के · को · हा · ही)
8 పుష్యమి
అధిదేవత: బృహస్పతి — పోషణ, సంరక్షణ, ధర్మం.
- వ్యాప్తి
- కర్కాటకం 3°20′ – కర్కాటకం 16°40′
- దశాధిపతి
- శని
- నామాక్షరాలు
- Hu · He · Ho · Da (हू · हे · हो · डा)
9 ఆశ్లేష
అధిదేవత: నాగదేవతలు — అంతర్దృష్టి, తీవ్రత, గూఢ జ్ఞానం.
- వ్యాప్తి
- కర్కాటకం 16°40′ – కర్కాటకం 30°00′
- దశాధిపతి
- బుధుడు
- నామాక్షరాలు
- Di · Du · De · Do (डी · डू · डे · डो)
10 మఖ
అధిదేవత: పితృదేవతలు — వంశం, గౌరవం, వారసత్వ బలం.
- వ్యాప్తి
- సింహం 0°00′ – సింహం 13°20′
- దశాధిపతి
- కేతువు
- నామాక్షరాలు
- Ma · Mi · Mu · Me (मा · मी · मू · मे)
11 పుబ్బ
అధిదేవత: భగుడు — ఆనందం, విశ్రాంతి, సృజనాత్మక ఉల్లాసం.
- వ్యాప్తి
- సింహం 13°20′ – సింహం 26°40′
- దశాధిపతి
- శుక్రుడు
- నామాక్షరాలు
- Mo · Ta · Ti · Tu (मो · टा · टी · टू)
12 ఉత్తర
అధిదేవత: అర్యముడు — స్నేహం, వాగ్దానం, ఆదరణ.
- వ్యాప్తి
- సింహం 26°40′ – కన్య 10°00′
- దశాధిపతి
- సూర్యుడు
- నామాక్షరాలు
- Te · To · Pa · Pi (टे · टो · पा · पी)
13 హస్త
అధిదేవత: సవిత — చేతి నైపుణ్యం, ఆలోచనలకు రూపమిచ్చే శక్తి.
- వ్యాప్తి
- కన్య 10°00′ – కన్య 23°20′
- దశాధిపతి
- చంద్రుడు
- నామాక్షరాలు
- Pu · Sha · Na · Tha (पू · ष · ण · ठ)
14 చిత్త
అధిదేవత: త్వష్ట — శిల్పం, రూపకల్పన, ప్రకాశవంతమైన రూపం.
- వ్యాప్తి
- కన్య 23°20′ – తుల 6°40′
- దశాధిపతి
- కుజుడు
- నామాక్షరాలు
- Pe · Po · Ra · Ri (पे · पो · रा · री)
15 స్వాతి
అధిదేవత: వాయువు — స్వాతంత్ర్యం, సరళత, చలనం.
- వ్యాప్తి
- తుల 6°40′ – తుల 20°00′
- దశాధిపతి
- రాహువు
- నామాక్షరాలు
- Ru · Re · Ro · Ta (रू · रे · रो · ता)
16 విశాఖ
అధిదేవత: ఇంద్రాగ్నులు — ఏకాగ్రత, దృఢసంకల్పంతో సాధన.
- వ్యాప్తి
- తుల 20°00′ – వృశ్చికం 3°20′
- దశాధిపతి
- గురువు
- నామాక్షరాలు
- Ti · Tu · Te · To (ती · तू · ते · तो)
17 అనూరాధ
అధిదేవత: మిత్రుడు — భక్తి, స్నేహం, సహకారం.
- వ్యాప్తి
- వృశ్చికం 3°20′ – వృశ్చికం 16°40′
- దశాధిపతి
- శని
- నామాక్షరాలు
- Na · Ni · Nu · Ne (ना · नी · नू · ने)
18 జ్యేష్ఠ
అధిదేవత: ఇంద్రుడు — బాధ్యత, రక్షణ, పెద్దరికం.
- వ్యాప్తి
- వృశ్చికం 16°40′ – వృశ్చికం 30°00′
- దశాధిపతి
- బుధుడు
- నామాక్షరాలు
- No · Ya · Yi · Yu (नो · या · यी · यू)
19 మూల
అధిదేవత: నిరృతి — విషయాల మూలాన్ని చేరడం.
- వ్యాప్తి
- ధనుస్సు 0°00′ – ధనుస్సు 13°20′
- దశాధిపతి
- కేతువు
- నామాక్షరాలు
- Ye · Yo · Bha · Bhi (ये · यो · भा · भी)
20 పూర్వాషాఢ
అధిదేవత: ఆపో దేవత — ఉత్తేజం, చెక్కుచెదరని విశ్వాసం.
- వ్యాప్తి
- ధనుస్సు 13°20′ – ధనుస్సు 26°40′
- దశాధిపతి
- శుక్రుడు
- నామాక్షరాలు
- Bhu · Dha · Pha · Dha (भू · धा · फा · ढा)
21 ఉత్తరాషాఢ
అధిదేవత: విశ్వేదేవతలు — ధర్మం ద్వారా అంతిమ విజయం.
- వ్యాప్తి
- ధనుస్సు 26°40′ – మకరం 10°00′
- దశాధిపతి
- సూర్యుడు
- నామాక్షరాలు
- Bhe · Bho · Ja · Ji (भे · भो · जा · जी)
22 శ్రవణం
అధిదేవత: విష్ణువు — శ్రవణం, అభ్యాసం, అనుబంధం.
- వ్యాప్తి
- మకరం 10°00′ – మకరం 23°20′
- దశాధిపతి
- చంద్రుడు
- నామాక్షరాలు
- Khi · Khu · Khe · Kho (खी · खू · खे · खो)
23 ధనిష్ఠ
అధిదేవత: అష్ట వసువులు — లయ, సమృద్ధి, సంగీతం.
- వ్యాప్తి
- మకరం 23°20′ – కుంభం 6°40′
- దశాధిపతి
- కుజుడు
- నామాక్షరాలు
- Ga · Gi · Gu · Ge (गा · गी · गू · गे)
24 శతభిషం
అధిదేవత: వరుణుడు — స్వస్థత, సత్యం, విశ్వ నియమం.
- వ్యాప్తి
- కుంభం 6°40′ – కుంభం 20°00′
- దశాధిపతి
- రాహువు
- నామాక్షరాలు
- Go · Sa · Si · Su (गो · सा · सी · सू)
25 పూర్వాభాద్ర
అధిదేవత: అజైకపాదుడు — అగ్నిమయ పరివర్తన, ఆధ్యాత్మిక ఉత్సాహం.
- వ్యాప్తి
- కుంభం 20°00′ – మీనం 3°20′
- దశాధిపతి
- గురువు
- నామాక్షరాలు
- Se · So · Da · Di (से · सो · दा · दी)
26 ఉత్తరాభాద్ర
అధిదేవత: అహిర్బుధ్న్యుడు — లోతు, ప్రశాంతత, జ్ఞానం.
- వ్యాప్తి
- మీనం 3°20′ – మీనం 16°40′
- దశాధిపతి
- శని
- నామాక్షరాలు
- Du · Tha · Jha · Na (दू · थ · झ · ञ)
27 రేవతి
అధిదేవత: పూషుడు — సురక్షిత ప్రయాణాలు, సున్నితమైన పోషణ.
- వ్యాప్తి
- మీనం 16°40′ – మీనం 30°00′
- దశాధిపతి
- బుధుడు
- నామాక్షరాలు
- De · Do · Cha · Chi (दे · दो · चा · ची)